More

    Sau một năm chấp nhận Bitcoin làm tiền tệ, quốc gia tiên phong này giờ ra sao?

    Ngày 7/9/2021, El Salvador ban hành Luật Bitcoin, trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới áp dụng tiền mã hóa làm tiền tệ quốc gia mặc cho nhiều chuyên gia đưa ra lời cảnh báo.

    Ủng hộ Bitcoin bất chấp tranh cãi

    Sáu ngày trước khi luật Bitcoin của El Salvador có hiệu lực, Mario Gomez đã bị lôi ra khỏi xe, còng tay và bắt giam giữ. Không có lệnh bắt giữ nào với nhà phát triển phần mềm, người đã sử dụng tài khoản Twitter cá nhân của mình để thông báo cho công chúng Salvador về việc tiền điện tử sắp “được” đầu thầu chính thức ở quốc gia Trung Mỹ, đồng thời đặt câu hỏi về động cơ của chính phủ trong việc áp dụng nó. “Không có lý do chắc chắn nào cho việc bắt giữ này,” Gomez nói với Rolling Stone . “Nó làm cho người ta nghi ngờ rằng các động cơ là khá chính trị.”

    Vào tháng 9/2021, El Salvador ban hành Luật Bitcoin và trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới áp dụng tiền điện tử làm tiền tệ. Trong khi tiền tệ chính của El Salvador tiếp tục là đô la Mỹ thì các nhà phê bình cảnh báo rằng việc đưa quỹ quốc gia vào một loại tiền tệ phi tập trung, không ổn định như vậy có thể tàn phá đất nước, nơi vẫn đang quay cuồng với cuộc nội chiến nhiều thập kỷ trước. Giờ đây, một năm sau, chính phủ độc tài tiếp tục đàn áp những công dân lên tiếng chống lại bitcoin. Họ nói rằng họ đã chứng kiến ​​nền dân chủ của mình bị phá hủy, nhân quyền bị đình trệ và tương lai kinh tế của họ bị đe dọa khi chính phủ quay lưng lại với các nhà đầu tư tiền điện tử giàu có .

    Trước khi luật về Bitcoin có hiệu lực đã có nhiều vấn đề xảy ra. Thay vì thông báo cho người dân, Tổng thống Nayib Bukele lại công bố thông tin đang gửi dự luật liên quan đến Bitcoin tại một hội nghị về tiền số vào tháng 5/2021 ở Miami (Mỹ). Trước đó, ông từng lên Twitter chia sẻ thói quen mua Bitcoin ngẫu hứng, như khi khỏa thân hoặc trong nhà vệ sinh.

    Hình ảnh tải chậm
    Tổng thống Nayib Bukele tại Hội nghị Bitcoin Latinh vào tháng 11/2021, hai tháng sau khi ông biến bitcoin trở thành tiền tệ chính thức của El Salvador

    “Tôi đã sốc khi nghe thông báo. Không ai biết chuyện gì xảy ra cả. Tôi gọi cho các nguồn tin thân cận thuộc chính phủ El Salvador nhưng cũng không ai nắm được gì”, Mariana Belloso, một nữ nhà báo độc lập nhận xét khi đó.

    Sau khi thông qua Luật Bitcoin, Bukele lên Twitter nói về sự phấn khích của mình, bày tỏ tham vọng khai thác Bitcoin bằng năng lượng địa nhiệt cũng như chia sẻ tầm nhìn về tiền số. Toàn bộ nội dung được viết bằng tiếng Anh.

    Quyết định gây tranh cãi nhất sau khi chấp nhận Bitcoin của Bukele là ra mắt ví tiền số Chivo Wallet và xây dựng một loạt ATM Bitcoin, đồng thời hứa tặng mỗi công dân 30 USD tiền số để sử dụng. Dù vậy, sau khi ra mắt, ví thường xuyên gặp lỗi cũng như bị biến thành công cụ cho tội phạm. Theo thống kê, gần 1.000 trường hợp đánh cắp danh tính ví đã xảy ra chỉ trong ba tháng đầu tiên ra mắt.

    Ngày 15/9/2021, hàng nghìn người El Salvador xuống đường để phản đối việc ban hành luật. Theo một cuộc thăm dò ý kiến do Đại học Trung Mỹ thực hiện khi đó, 7/10 người El Salvador được hỏi nói họ phản đối Luật Bitcoin, gồm cả những chuyên gia hàng đầu về tiền số và blockchain.

    Người biểu tình đốt máy ATM Bitcoin tại El Salvador - GFS Blockchain
    Người dân xuống đường biểu tình ở San Salvador để phản đối ban hành Luật Bitcoin vào tháng 9 năm ngoái

    Tháng 11 cùng năm, Bukele công bố dự án mới có tên là Thành phố Bitcoin, đặt tại vùng núi lửa Conchagua. “Từ trước đến nay, người dân El Salvador vẫn tận dụng địa thế các vùng xung quanh núi lửa để canh tác do đất đai màu mỡ. Núi lửa là biểu tượng mang lại sự sống cho người Salvador. Nhưng giờ đây, mọi thứ đã biến đổi”, Giáo sư Jorge Cuellar của Đại học Dartmouth nhận xét.

    Bukele cho biết ông lấy cảm hứng từ một câu chuyện của người dùng Reddit có tên Luka Magnotta vào năm 2013. Magnotta nói ông ta đến từ tương lai và mô tả xã hội khi đó “không có ngân hàng trung ương”, còn những người có Bitcoin sớm “sống như những vị vua trong các thành phố có tường bao quanh”.

    Để thu hút đầu tư cho Thành phố Bitcoin, chính phủ El Salvador đã thông qua “trái phiếu núi lửa” trị giá hơn một tỷ USD. Một nửa được dùng để xây dựng cơ sở hạ tầng và số còn lại để mua thêm Bitcoin mới. Đến nay, Bukele tuyên bố đã mua 2.400 Bitcoin với giá hơn 100 triệu USD. Hiện lượng tiền số này sụt 60% giá trị do biến động thị trường, còn “trái phiếu núi lửa” không được giới đầu tư mặn mà.

    Hàng loạt nguy cơ ngày càng hiện rõ

    Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cảnh báo quốc gia Trung Mỹ nên loại bỏ Bitcoin nếu muốn cứu nền kinh tế. Quốc gia Trung Mỹ đang nợ 23 tỷ USD và phải trả 800 triệu USD cho IMF vào năm 2023. Nếu không thể thanh toán, họ có nguy cơ trở thành quốc gia đầu tiên vỡ nợ vì Bitcoin.

    Yếu tố môi trường khi xây dựng Thành phố Bitcoin cũng gây lo ngại. Theo công bố của Bukele, nguồn địa nhiệt từ núi lửa là năng lượng sạch để khai thác Bitcoin, nhưng thực tế nước này hiện chỉ khai thác được khoảng 27%. “Đó vẫn là nguồn năng lượng cực kỳ đắt đỏ. Để xây dựng cơ sở hạ tầng đó đòi hỏi rất nhiều vốn, lại gây hại cho môi trường trong quá trình thực hiện”, giáo sư Cuellar nhận xét.

    Cũng theo ông, việc xây dựng nhà máy điện cần nhiều nước ngầm. Trong khi đó, El Salvador vốn là quốc gia thiếu nước trầm trọng, thậm chí phải nhập khẩu nước từ bên ngoài. Rollingstone dẫn thống kê cho thấy hơn 600.000 người dân El Salvador không được tiếp cận nước sạch. Quốc gia này có thể cạn kiệt nguồn nước trong vòng 80 năm.

    Giới chuyên gia nhận định, kể cả khi các kế hoạch mà Bukele thực hiện thành công, Bitcoin vẫn chỉ dành cho giới nhà giàu. “Để đầu tư Bitcoin, mọi người phải có thu nhập cao hơn mức trung bình để chống lại những đợt biến động giá. Nó không dành cho số đông người dân, những người chỉ có thu nhập 300 USD mỗi tháng”, nhà kinh tế Carmen Tatiana Marroquín nói.

    Theo Marroquín, Bukele và chính phủ El Salvador dường như đang “đánh bạc bằng tiền người dân” sau những lần “bắt đáy” Bitcoin, nhưng rồi tiền số này vẫn giảm liên tục. “Đến nay, các vấn đề liên quan đến Bitcoin ở El Salvador như một vụ tai nạn ôtô được tua chậm”, Marroquín nói. Bà cũng cho biết quyết định thuộc về giới thượng tầng, nhưng người dân sẽ phải chịu ảnh hưởng trực tiếp.

    Theo Rollingstone

    Tham gia cộng đồng của chúng tôi để cùng bàn luận và cập nhật những thông tin Crypto mới nhất:

    Most Popular

    Related Posts